Η ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΚΙΤΙΟΥ
Το Κίτιο υπήρξε από τα πρώτα χρόνια του Χριστιανισμού
έδρα Επισκόπου με πρώτο, κατά την παράδoσn, Επίσκοπο τον άγιο Λάζαρο,
ο οποίος, κυνηγημένος από τους Ιουδαίους, κατέφυγε σ' αυτό όπου και
έζησε τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής του.
Κατά την περίοδο της Φραγκοκρατίας (1l91_1571) η Επισκοπή Κιτίου καταργήθηκε
μαζί με άλλες, από τους ξένους
κυρίαρχους, και συγχωνεύθηκε με την Eπισκοπή Λευκωσίας.
Μετά την τουρκική Kατάκτησn του 1571 η Επισκοπή Κιτίου επανασυστάθηκε,
περιλαμβάνοντας τώρα στά όρια της τις παλαιές Επισκοπές Κιτίου, Αμαθούντος,
Λεμεσού και Κουρίου, με έδρα τη Λάρνακα. Μέχρι τα μέσα του 18ου αιώνα
η Μητρόπολης βρισκόταν στον ι. ναό αγ. Ιωάννου του Θεολόγου ο οποίος
ήταν και ο καθεδρικός- γύρω στο 1760 μεταφέρθηκε από τον τότε Κιτίου
Μακάριο Α' (1737-1776) - τον σημαντικότερο ίσως Μητροπολίτη Κιτίου
της Τουρκοκρατίας - στον ι. ναό Σωτήρος όπου βρίσκεται μέχρι σήμερα.
Κατά τα τραγικά γεγονότα του 1821, ο Κιτίου Μελέτιος Β' (1810-1821)
υπήρξε ο πρώτος σφαγιασθείς μεταξύ των εθνομαρτύρων Ιεραρχών, ο δε
Κιτίου Κυπριανός (1868-1886) ο πρώτος που έθεσε στους νέους κυρίαρχους
Άγγλους, το 1878, το θέμα της εθνικής αποκατάστασnς της Κύπρου.
Στον 20ο αιώνα το θρόνο Κιτίου δόξασαν τρεις μεγάλες μορφές της σύγχρονης
Κυπριακής Εκκλησίας: ο Μελέτιος Μεταξάκης (1910-1918) ο μετέπειτα
οικ. Πατριάρχης, ο Νικόδημος Μυλωνάς (1918-1937) που πέθανε στην εξορία
αγωνιζόμενος για τα δίκαια του Κυριακού λαού, και ο Εθνάρχης Μακάριος
Γ' που από τη Μητρόπολη Κιτίου ξεκίνησε (1948-1950) για να λαμπρύνει
μετά τον Αρχιεπισκοπικό θρόνο της Κύπρου.
Το 1973 η Επισκοπική επαρχία Κιτίου διχοτομήθηκε, με τη δημιουργία
ξεχωριστής Μητροπόλεως για τη Λεμεσό. Από τότε η Επισκοπή Κιτίου περιορίστηκε
στα αρχαία της όρια, της επαρχίας Λάρνακος, και συνεχίζει αμείωτη
την πολύπλευρη δραστηριότητά της, με επικεφαλής τον Επίσκοπο της Μητροπόλεως
Κιτίου Χρυσόστομο Α'